MENS-IKUMO เว็บไซต์รวบรวมสูตรอาหารต่าง ๆ ไว้มากมาย ที่นี่ที่เดียว

บ๊ะจ่าง อาหารประจำเทศกาลสำคัญของจีน

บ๊ะจ่าง อาหารประจำเทศกาลสำคัญของจีน

เทศกาลวันไหว้บ๊ะจ้าง หรือขนมจ้าง เป็นเทศกาลที่มีความสำคัญมาแต่โบราณของประเทศจีน ตรงกับทุกวันที่ 5 เดือน 5 ตามปฏิทินทางจันทรคติจองจีน จัดขึ้นเพื่อถึงขุนนางในอดีตนามว่าจูหยวน ซึ่งเป็นขุนนางรักชาติแห่งแคว้นฉู่ เขาเป็นขุนนางตงฉินที่ซื่อสัตย์ มีคุณธรรม กล้าพูดกล้าทำ และชอบช่วยเหลือชาวบ้าน แต่ต่อมาได้ถูกเหล่าขุนนางไม่ดีกลั่นแกล้งจนถูกปลดออกจากตำแหน่ง และเนรเทศออกจากแคว้นฉู่ แคว้นฉินได้โอกาสจึงเข้าโจมตีแคว้นฉู่จนล่มสลาย จูหยวนเสียใจมาก จึงกระโดดแม่น้ำฆ่าตัวตายในวันนี้ ชาวบ้านที่ทราบเรื่อง ได้นำเรือออกไปค้นหาศพ ซึ่งในขณะที่กำลังค้นหาชาวบ้านได้เตรียมข้าวปลาอาหารโปรยลงไปในแม่น้ำ เพื่อล่อให้สัตว์น้ำมากิน จะได้ป้องกันไม่ให้พวกมันไปกัดกินซากศพของจูหยวน และได้ยึดถือเป็นธรรมเนียมทำในวันครบรอบวันตายของเขา แต่เมื่อทำได้ 2 ปี ชาวบ้านผู้หนึ่งได้ฝันเห็นจูหยวนมากล่าวขอบคุณน้ำใจที่ชาวบ้านทำให้ แต่อาหารเหล่านั้นจูหยวนไม่ค่อยได้รับเพราะถูกสัตว์น้ำกินไปหมด จูหยวนจึงแนะนำให้นำอาหารมาห่อด้วยใบไผ่ หรือใบไม้ก่อนโยนลงไปในน้ำ ปีต่อมาชาวบ้านจึงทำตามคำแนะนำ และจูหยวนได้มาเข้าฝันอีกครั้งได้รับอาหารมากขึ้น แต่ก็มีบางส่วนที่ถูกสัตว์น้ำแย่งไปได้ พร้อมให้คำแนะนำเพิ่มเติมว่าเวลาที่จะโยนอาหารลงไปในแม่น้ำให้ตกแต่งเรือเป็นรูปมังกร เพื่อให้เหล่าสัตว์น้ำเกิดความกลัวไม่กล้าเข้ามาแย่งไป

เป็นที่มาที่ทำให้บ๊ะจ่างมีลักษณะเป็นข้าวห่อปรุงรส ที่ถูกห่อด้วยใบไม้ ภายในห่อใบไม้ประกอบไปด้วยข้าวเหนียว เนื้อหมูหรือหมูแดง ถั่วหรือเม็ดบัว และเครื่องปรุงต่าง ๆ ที่ถูกผัดให้เข้ากัน การห่อนิยมใช้ใบไผ่ แล้วมัดให้เป็นรูปทรงสามเหลี่ยม แต่บางพื้นที่ก็ทำเป็นรูปสี่เหลี่ยม แล้วใช้เชือกมัดก่อนนำไปนึ่งหรือต้มจนสุก แต่เดิมเป็นอาหารที่ปรุงในเทศกาลเท่านั้น แต่ในปัจจุบันสามารถหารับประทานได้ตลอดทั้งปี

บ๊ะจ่าง อาหารประจำเทศกาลสำคัญของจีน

รูปลักษณ์ของบ๊ะจ่างที่แตกต่างกันไปในแต่ละพื้นที่

บ๊ะจ่างถือเป็นอาหารที่เกิดจากเรื่องราวทางวัฒนธรรมของจีน แต่เมื่อแพร่หลายไปตามภูมิภาคต่าง ๆ ของจีนซึ่งมีวัฒนธรรมการกินและวัตถุดิบที่แตกต่างกัน จึงเกิดการสร้างสรรค์รสชาติและรูปทรงของอาหารชนิดนี้ในลักษณะเฉพาะของแต่ละท้องถิ่น ซึ่งมีดังนี้

  1. แบบปักกิ่ง จุดเด่นคือมีลักษณะค่อนข้างใหญ่ ข้าวที่ใช้ทำส่วนมากคือข้าวเหนียว ส่วนไส้มักใช้พุทรา ถั่วบด หรือผลไม้ดองชนิดต่าง ๆ เป็นหลัก
  2. แบบกวางตง เป็นลักษณะที่พบทางตอนใต้ของจีน มีจุดเด่นที่ขนาดค่อนข้างเล็ก ใช้ใบไม้ที่เรียกว่าตงเย่ในการห่อข้าวเหนียว ไส้ที่ใช้มักเป็นถั่วเขียว ไข่แดงเค็ม ถั่วลิสง เนื้อหมูติดมันและเม็ดบัวเป็นหลัก
  3. แบบเจียซิง ได้รับการสร้างสรรค์ขึ้นมาในมณฑลเจ้อเจียง ไส้จะประกอบด้วยเนื้อหมู ถั่วบด และอื่น ๆ ใช้ข้าวเหนียวขาวเป็นหลัก เวลาที่ปรุงสุกข้าวจะซึมซับไขมันหมูจนมีรสอร่อยแต่ไม่เลี่ยน
  4. แบบเสฉวน คนเสฉวนขึ้นชื่อเรื่องทานอาหารรสเผ็ดร้อน รสชาติหลักของบ๊ะจ่างที่นี้จึงเป็นหม่าล่า ซึ่งให้รสชาติเผ็ดจนลิ้นชา แต่ก็หอมหวนชวนรับประทาน
  5. แบบซีอัน เป็นบริเวณที่ขึ้นชื่อเรื่องน้ำผึ้ง อาหารของที่นี้จึงเป็นข้าวเหนียวที่ไม่มีไส้ แต่เวลารับประทานให้ทานคู่กับน้ำผึ้ง
  6. แบบยูนนาน จะใช้ไม้ไผ่สดในการห่อ ข้าวที่ใช้มีทั้งข้าวเหนียว และข้าวเจ้า รูปทรงที่ห่อจะเป็นทรงสี่เหลี่ยม
บ๊ะจ่าง อาหารประจำเทศกาลสำคัญของจีน

วิธีการทำบ๊ะจ่าง

เครื่องปรุง

  • ข้าวเหนียวดิบ (แช่น้ำทิ้งไว้ 2 – 3 ชั่วโมง) 1 กิโลกรัม
  • เห็ดหอมแช่น้ำจนนิ้มแล้วซอยเป็นเส้น 1 ถ้วยตวง
  • กุ้งแห้งแช่น้ำให้นิ่ม 1 ถ้วยตวง
  • ถั่วลิสง 1 ถ้วยตวง (ล้างให้สะอาด)
  • น้ำมันพืชสำหรับผัด 3 ช้อนชา
  • ซีอิ๊วขาว 3 ช้อนโต๊ะ
  • พริกไทยป่น 2 ช้อนโต๊ะ
  • ซอสหอยนางรม 2 ช้อนโต๊ะ
  • น้ำตาลทราย 1 ช้อนโต๊ะ
  • ซีอิ๊วดำ 2 ช้อนชา
  • แปะก๊วยเชื่อม ½ ถ้วยตวง
  • ไข่เค็มเอาแต่ไข่แดง 10 ลูก
  • กุนเชียงทอด ½ ถ้วยตวง
  • เนื้อหมูสันในหมักเตรียมไว้ (น้ำหมักคือซีอิ๊วขาว น้ำตาลทราย และพริกไทย) ½ ถ้วยตวง
  • ใบไผ่ (เช็ดทำความสะอาด แช่น้ำให้นิ่ม และนึ่งฆ่าเชื้อ)
  • เชือกสำหรับมัด

วิธีการทำ

  1. ตั้งกระทะใช้ไฟกลาง ใส่น้ำมันลงไปแล้วนำเห็ดหอมลงไปผัดจนมีกลิ่นหอม จากนั้นใส่กุ้งแห้ง และถั่วลิสงผัดให้เข้ากัน ตามด้วยข้าวเหนียวที่เตรียมไว้
  2. จากนั้นปรุงรสด้วยซีอิ๊วขาว ซีอิ๊วดำ น้ำตาลทราย และพริกไทยป่น ผัดผสมให้เข้ากันทั่ว พักไว้ให้เย็น
  3. นำใบไผ่ที่เตรียมไว้มาวางซ้อนกัน 2 ใบ แบบไขว้กัน แล้วม้วนให้เป็นทรงกรวย ตักข้าวเหนียวที่ผัดเตรียมไว้ใส่ลงไป ตามด้วยเครื่องต่าง ๆ อย่างแปะก๊วยเชื่อม หมูสันในหมัก กุนเชียงทอด และไข่แดงเค็ม
  4. ห่อกดปิดให้เป็นทรงสามเหลี่ยม มัดด้วยเชือกให้แน่น
  5. เตรียมลังถึงโดยตั้งไฟแรงปานกลางจนน้ำเดือด นำบ๊ะจ่างที่เตรียมไว้ไปหนึ่งนาน 1 ชั่วโมง หรือจนกว่าข้าวเหนียวจะสุก
บ๊ะจ่าง อาหารประจำเทศกาลสำคัญของจีน

แนะนำเมนูอาหาร